Bữa nay đổi gió, tui hổng kể mấy cái mưu hèn kế bẩn để moi tiền khách hàng nữa. Nay tui lôi một cái ung nhọt bự chà bá lửa từ chính bên trong nội bộ mấy anh em ra mà mổ xẻ. Cái bệnh này nó giết chết 90% anh em mới ra mở shop khởi nghiệp. Chết từ từ, chết không kịp trăng trối, mà lúc nhắm mắt lìa đời tay vẫn còn cầm một cọc tiền giả tạo.
Bệnh đó có tên là: Lãi giả, Lỗ thật.
Bro có bao giờ rơi vô cái hoàn cảnh nghiệt ngã vầy chưa: Mở cái shop bán quần áo, khách ra vô nườm nượp, chốt đơn ầm ầm. Chiều chiều lôi cuốn sổ ra quẹt quẹt, thấy hôm nay doanh thu 10 triệu, trừ gốc đi còn lời 3 triệu. Tháng lời sương sương cả trăm củ. Khoái quá, rủ anh em ra quán nhậu đập phá tưng bừng.
Tới hồi 3 tháng sau, tới đợt lấy hàng mùa tết. Mở bóp ra không còn cắc bạc nào. Két sắt thì rỗng tuếch, phải lật đật chạy đi vay mượn nóng để đắp vô tiền nhập hàng. Ủa ngộ vậy? Tiền lời mấy chục củ mỗi tháng nó mọc cánh bay đi đâu mất tiêu rồi?
1. Cái bẫy thứ nhất: Lấy tiền vốn đi ăn bát phở
Cái sai lầm chết người đầu tiên của mấy ông chủ nhỏ là: Xài chung một cái ví.
Tức là bro hổng có tách bạch tiền của CÁ NHÂN bro với tiền của cái SHOP. Bán được cái áo 300k, khách đưa tiền mặt, bro đút tọt vô bóp quần. Trưa đói bụng, đi ăn tô phở, móc cái bóp đó ra lấy 50k trả. Chiều con đi học về, lại móc cái bóp đó ra mua cho nó hộp sữa.
Bro nghĩ đơn giản: "Thì tiền của mình làm ra mà, mình ăn xài chút đỉnh có sao đâu". Có sao đó bro!
Trong 300k cái áo đó, chỉ có 100k là tiền Lời, còn 200k là tiền Vốn. Khi bro móc 50k đi ăn tô phở, theo lý thuyết là bro đang xài tiền Lời. Nhưng não bộ của bro đâu có cái vách ngăn nào để phân biệt đồng tiền đó. Bro cứ ăn, cứ xài, rút tỉa rỉ rả mỗi ngày một chút. Tới cuối tháng, cái tiền "ăn phở, uống cà phê" đó nó gặm mẹ nó vô cái khúc 200k tiền Vốn lúc nào hổng hay. Người ta gọi cái trò này là "Lấy mỡ nó rán nó". Bán một hồi, cụt cả vốn lẫn lãi.
Cách giải quyết: Tách 2 cái tài khoản ra! Làm ơn! Tiền bán hàng vô thẳng một cái thẻ ngân hàng. Cuối tháng chốt sổ, lời được bao nhiêu thì tự trích một cục trả vô cái thẻ cá nhân xài. Còn lại phải để nguyên xi đó làm vốn quay vòng. Hổng có cái vụ lấy tiền trong két của tiệm ra đi bao gái nha!
2. Cái bẫy thứ hai: Ảo tưởng lợi nhuận vì quên "Chi phí tàng hình"
Bro nhập cái áo 100k, bro bán 300k. Bro vỗ ngực xưng tên: "Tao lời 200k!". Đây là cái phép tính của một đứa con nít lớp 3.
Làm kinh doanh, nó có hàng tỷ thứ chi phí tàng hình (Chi phí ẩn) cắn xé cái số 200k đó của bro.
Thứ nhất là Tiền Lương của chính bro. Bro đứng bán hàng từ 8h sáng tới 10h đêm, bro hổng tự trả lương cho mình. Bro kêu "Lấy công làm lời". Ủa vậy nếu bro đi làm mướn cho người ta, người ta phải trả bro 10 triệu/tháng đúng hông? Nếu shop của bro lời 10 triệu, mà bro không tính tiền lương 10 triệu vô đó, nghĩa là tháng đó shop bro huề vốn, làm không công, chứ lời lãi mẹ gì!
Thứ hai là Tiền Khấu hao. Mua cái máy lạnh, cái kệ sắt hết 20 triệu. Xài được 2 năm nó hư. Hổng lẽ tới lúc nó hư bro bỏ tiền túi ra mua cái khác? Đáng lẽ mỗi tháng bro phải trích ra 1 triệu bỏ vô con heo đất, gọi là "Tiền khấu hao tài sản", để 2 năm sau đập heo ra có tiền mua máy mới. Đằng này bro hổng trích, bro coi cái 1 triệu đó là Tiền Lời rồi đem đi xài. Lủng ruột từ đây mà ra!
Cứ lấy Thu trừ Chi kiểu bạo lực, quên hết mấy cái chi phí tàng hình, thì cái con số "Lời 30 triệu" trên tờ giấy thực chất chỉ là ảo ảnh. Bóc tách ra xong, có khi bro đang ôm cục Nợ chà bá lửa.
3. Cái bẫy thứ ba: Lãi nằm ở Hàng Tồn Kho
Đây là khúc đau đớn nhất, máu me ròng ròng nhất của mấy anh em shop thời trang, mỹ phẩm, ăn uống.
Tui giải thích vầy cho dễ hiểu. Bro có 100 triệu tiền Vốn. Bro nhập 100 cái đầm. Bro bán được 80 cái, thu về 150 triệu. Tính ra lời 50 triệu (Đã trừ hết chi phí).
Lúc này trong tay bro có 150 triệu tiền mặt. Bro thấy mình đang làm ăn ngon, đang phất lên. Thế là bro đem toàn bộ 150 triệu đó đi nhập 150 cái đầm mẫu mới về để bán tiếp.
Cuộc đời đâu như mơ! Trong 150 cái đầm mới đó, có 50 cái bán đắt như tôm tươi, còn 100 cái đầm bị lỗi mốt, hổng ai thèm mua, ôm xô nằm trong kho ế thúi quắc. Cuối cùng sao? Cái lợi nhuận 50 triệu của bro ở đợt trước, giờ nó đã hóa thân thành một đống vải nùi giẻ nằm trong xó. Tiền mặt của bro = 0 đồng.
Lúc này, bro lật cuốn sổ kế toán ra xem: "Mình bán được hàng mà ta, mình có lời mà ta?". Đúng, bro có lời. Nhưng Tiền Lời của bro đang nằm trong kho dưới hình dạng của đống hàng ế.
Trong kinh doanh, một đống hàng tồn kho trị giá 1 tỷ không bao giờ đổi được một ly cà phê 20 ngàn nếu bro hổng thanh lý được nó. Cash is King - Tiền mặt là Vua. Lợi nhuận ghi trên giấy tờ hổng có ý nghĩa gì sất nếu nó chưa biến thành Tiền Mặt nằm ngoan ngoãn trong tài khoản của bro.
Chốt hạ
Khởi nghiệp mở tiệm, biết marketing, biết chốt sale dụ khách là cái tài. Nhưng biết Quản trị dòng tiền mới là cái đức để giúp cái tiệm đó sống thọ.
Dẹp ngay cái thói quen lấy tiền bán hàng đi ăn sáng đi. Mở cho tui hai cái tài khoản ngân hàng, vạch rõ ranh giới tiền nào của tiệm, tiền nào của mình. Tính đúng, tính đủ mọi loại chi phí tàng hình, tự trả lương cho bản thân sòng phẳng. Và cuối cùng, đừng bao giờ để toàn bộ tiền lời hóa kiếp thành đống hàng tồn kho ế mốc meo.
Nhớ cho kĩ câu thần chú này của dân làm ăn sừng sỏ: "Doanh thu là Mù lòa, Lợi nhuận là Ảo ảnh, chỉ có Tiền Mặt mới là Vua!". Nắm được cục tiền mặt trong tay thì mới gọi là Lãi Thật, còn nằm trên mặt giấy thì toàn là Lãi Giả thôi anh em ơi!
Bài viết cùng chuyên mục
